محمد رضا واليزاده معجزى

718

تاريخ لرستان ( روزگار قاجار ) ( فارسى )

جمعيت مهاجمين و اهل شهر در آرامگاه فعلى تلاقى كردند . در اين موقع محمد تقى خان پسر ديوان بيگى فرارسيد و جلو اسب حسين خان را گرفت . حسين خان به او گفت : من به كلب على خان قول داده‌ام كه او را نزد حاج سيف اللّه خان ببرم و براى اينكه كلب على خان را نكشد لوله تفنگ او را گرفت ولى محمد تقى خان او را اغفال كرده از پهلو با هفت [ تير ؟ ] كلب على خان را به قتل رسانيد . در نتيجه اين تهاجم عباس صارمى چم قرقى از دسته والىزاده‌ها و كلب على و محمد رحيم برادرش از فاميل طولابى كشته شدند ؛ ولى دو نفر اخير گناهى نداشتند . پاى خان بابا خان هم مجروح شده بود . طولابيها بعد از اين قضيه تا مدتى از محيط خرم‌آباد دور شدند تا اينكه خيرانديشان و ريش سفيدان ميانه را گرفته بين آنها و والىزادگان را اصلاح دادند و براى تحكيم اين صلح حاج سيف اللّه خان يكى از دختران فاميل خود را به عقد رستم خان بهادر السلطان درآورده و عداوت از ميان برخاست . سياست موازنه خوانين لرستان در جنگ بين الملل اول نسبت به اجانب چنان‌كه مىدانيم به قول آقاى مورخ الدوله سپهر موقعى كه ناقوس كليساها در قاره اروپا خبر شروع جنگ را به گوش مىرسانيد ، در ايران هشت روز از تاجگذارى سلطان احمد شاه آخرين پادشاه سلسله قاجار گذشته بود . تاريخ شروع جنگ روز اول اوت 1914 ميلادى بود . اين جنگ هرچند در ايران خسارات جانى و مالى زياد داشت « 1 » ، ولى نتيجه مفيدى كه به بار آورد اين بود كه كشور ما را كه در پرتگاه سقوط در كام نهنگ استعمار بود از قيد رقيت نجات بخشيد و به‌طور مسلم اگر آن كارزار جهانى رخ نمىداد ، وطن عزيز ما در نتيجه اجراى منطقه نفوذ 1907 به دو نيمه منقسم و شايد امروز نام آن از نقشه عالم محو شده بود . ناصر الملك نايب السلطنه كه در ميان رجال ايران به سياستمدار مكار اشتهار داشت در مقابل سنگينى و عظمت مشكلات بين الملل خود را باخته ، بار سنگين مسئوليت را بر دوش پادشاه جوان و بىتجربه‌اى گذاشت و راه فرنگ را در پيش گرفت . در اوايل 1914 ، كار مداخله بيگانگان در امور داخلى ايران به جايى رسيده بود كه روسها در قزوين و تبريز از مردم ماليات مىگرفتند و نمىگذاشتند نمايندگان آذربايجان به مجلس بروند .

--> ( 1 ) . اصل : به بار آورد .